Alternativ Enerji – Necə (ucuz) başlamalı?

Hamınızı yenidən xoş gördük, əziz “Maker”lər. Bu məqaləmizdə Alternativ Enerji (AE) mövzusuna toxunacağıq. Daha dəqiq desək günəş enerjisi, onun vacibliyi və bu enerjiyi sadə yolla necə elektrik enerjisinə necə çevirəcəyimizdən danışacağıq.

Niyə alternativ enerji?

Günəş hər gün şərqdən çıxır, azı 8-14 saat (enlikdən və fəsildən asılı olaraq) ətrafı aydınladır və sonra yenidən batır. Bu tsikl növbəti bir neçə yüz milyon il belə davam edəcək, hətta günəşin parlaqlığı get-gedə daha da artacaq. Məni əsas bir sual maraqlandırır – Bu günki yüksək texnoloji inkişaf səviyyəsinə çatmış biz insanlar niyə hələ də günəş və digər alternativ (külək, hidroelektrik, geotermal, dalğa, dəniz cərəyanları və s.) enerji mənbələrinə keçməkdə tərəddüd edirik? Bu suala cavab vermək üçün əslində uzun-uzadı danışmaq olar, amma qısaca mən bu problemi neftin və ondan alınan fraksiyalardakı enerji sıxlığının yüksək və qiymətinin isə ucuz olmasında görürəm. Baxmayarak ki, maşınların ətraf-mühiti nə dərəcədə çirkləndirdiyinin bir çoxlarımız əyani şahidiyik ( xüsusilə də rayondan Bakıya qayıdanda hiss edirik). Gec-tez neft və qaz resursları bitəcək və bizlər isə alternativ enerji resurslarına keçməkdə çox geri qalmış olacıq.

Ölkə potensialı və bu sahədə görülmüş işlər?

Ölkəmizdə bu sahədə yetərincə olmasa da hansısa işlər görülüb. 2009-cu ildə yaradılmış Sənaye və Energetika Nazirliyi yanındakı Alternativ və Bərpa Olunan Enerji Mənbələri üzrə Dövlət Agentliyinin (ABEMDA) fəaliyyətini xüsusilə qeyd etməliyəm. Agentliyin gördüyü əsas işlərə Qobustan (Mərəzə) şəhərində 2011-ci ildə açılmış Hibrid Elektrik Stansiyasını (HES) və 2014-cü ildə açılmış Suraxanı Günəş Elektrik Stansiyasının adlarını çəkə bilərəm. Şəxsən Qobustan HES-da 3 günlük təlim düşərgəsində olmuş biri kimi deyə bilərəm ki, stansiyanın hər birinin gücü 0.9 MeqaVatt (MVt) olan 3 külək turbini, toplam gücü 1.8 MVt olan günəş panelləri və 1 MVt-lıq bioqaz (mal-qara nəcisinin qıcqırdılması ayrılan metan qazının yandırılmasından alınan enerji) enerji istehsal sistemləri mövcuddur.

Bundan başqa Sumqayıt Texnologiyalar Parkında (STP) 2012-ci ildə ABEMDA tərəfindən AZGÜNTEX – Günəş panelləri və LED lampaları istehsal zavodu da tikilib, istifadəyə verilib. Bununla yanaşı bir sıra kiçik şirkətlər də bu sahədə xidmətlər təklif edir.

Ancaq bu sahədə görülən işləri qənaətbəxş saymıram. Azərbaycanın istər günəş, istərsə də külək enerjisi baxımından coğrafi pozisyası olduqca əlverişli yerdədir. Bu enerji resurslarının istirmarının geniş yayılması dövlət və ya özəl korporasiyaların yarıdmını ilə yox, əhalinin öz evlərində quraşdırması ilə mümkün olcaq.

Azərbaycanın nə dərəcədə əlverişli yer olmasına gəlin İRENA-ın (Beynəlxalq Bərpa Olunan Enerji Agentliyi) təqdim etdiyi günəş və külək enerji atlaslarında nəzər yetirək. Şəkil 1-də İRENA-dan əldə etdiyim günəş enerji xəritəsinə baxsaq görürük ki, Azərbaycan ərazisində illik hər kv.metrə düşən günəş enerjisinin miqdarı (ölçü vahidi DNİ – Direct Normal İrradiance)  1500-1800 kVt/saat arasında dəyişir. Bu o deməkdir ki, nəzəri olaraq 2.5 kv.metr sahəsi olan günəş paneli bir evi tam enerji ilə təmin edə bilər (normal evin orta illik enerji istehlakı təxm. 3500-4000 kVt/saat götürsək). Təəssüf ki, günəş panelləri üzərinə düşən işıq enerjisinin yalnız 17-18 %-ni elektrik enerjisinə çevirə bilir və bu enerjinin batareyalarda saxlanması, sonra yenidən dəyişən cərəyana çevrilməsi zamanı da əlavə itkilər baş verir.

atlas_solar

Şəkil 1. Azərbaycanın günəş atlası

Küləyin sürəti də xüsusilə Abşeron yarımadası və ətrafında orta hesabla 8-12 m/s-dir, bu isə külək turbinin nominal çıxış gücündə işləməsi üçün kifayət edir.  Bütün bu göstəricilər onu deməyə əsas verir ki, ölkəmiz alternativ enerji istehsalını artırmaqla İstilik Elektrik Stansiyalarını tamamilə saxlaya və öz enerji tələbatını alternativ enerji ilə təmin edə bilər (su elektrik stansiyaları ilə birlikdə).

atlas_wind

Şəkil 2. Azərbaycanın külək atlası

Ölkəmizdə günəş panellərinin istehsalı demək olar ki yox dərəcəsində olduğundan, hazır günəş panellərinin və külək turbinlərinin xaricdən gətirilməsi hələ də olduqca baha olduğundan alternativ enerji mənbələrindən alınan elektrik enerjisinin hər kVt/saat-ı həm dövlət, həm də vətəndaşlar üçün qeyri-səmərəli olaraq qalacaq.

Biz “Maker”lər olaraq bu sahədə nə edə bilərik? – başlanğıc üçün evimizdə kiçik alternativ enerji sistemləri qurmaqla öz enerji asılılığımızı azalda bilərik. Bəs bunu ən ucuz hansı yolla edə bilərik ki, xüsusilədə gələcəkdə şəbəkə enerjisindən asılılığımızı azalda hətta tam 0-a endirə bilək? – Əlbətdə ki, öz günəş panelimizi və ya külək turbinimizi hazırlamaqla. Gəlin qısaca fərdi yaşayış evlərində quraşdırılan 3 növ alternativ enerji sistemləri haqqında danışaq.

Şəbəkəyə bağlı, Şəbəkədən kənar və Hibrid.

Fərdi evlərdə qurulan elektrik sistemləri üç cür olur: şəbəkəyə bağlı (eng. grid-tied), şəbəkədən kənar (eng. off-grid) və hibrid.  Şəbəkəyə bağlı sistemlərdə enerji həm günəş panellərindən, həm də şəbəkədən alınır.
Günəşdən alınan enerji ev üçün lazım olandan az olarsa (yəni gecələr) sistem şəbəkədən qidalanır, yox əgər artıq olarsa (günorta) enerji geriyə şəbəkəyə ötürülə və dövlətdən buna görə (məs. Avstraliyada) pul alına bilər.

Şəbəkədən kənar sistemlərdə isə enerji yalnız günəş panellərindən alınır və evin enerji ehtiyacına sərf olunur, artıq hissəsi isə gecə istifadə üçün batareyalara doldurulur. Gecə, yəni tələbat artdıqda evin enerjisi batareyalarda saxlanmış enerji ilə təmin olunur.

Hibrid sistemlərdə isə enerji həm batareyada saxlanılır, həm də artıq istehsal olduqda şəbəkəyə qaytarılır. Hər üç sistemin öz müsbət və mənfi cəhətləri var, lakin sadəlik baxımından şəbəkədən kənar sistemlərin istismarı daha rahatdı. Başlanğıc üçün mən də smartfonu və digər 5V-la doldurulan avadanlıqları (məs. qida bankı) yükləmək üçün sadə 10 Vattlıq bir enerji sistemi quracam və buna ən ucuz şəkildə (~15 $) necə nail olduğum barədə danışacam.

DİY Günəş Paneli

Əvvəlcədən onu bildirim ki, günəş paneli hücrələri (eng. PhotoVoltaic – PV cells) nazik kristallik strukturlu olduğundan çox tez sınır (lap yumurta qabığı kimi) ona görə hücrələrlə işləyərkən çox ehtiyyatlı olmanızı və əlcəklə işləmənizi məsləhət görürəm. Əgər bu əziyyəti çəkmək sizlik deyilsə, o zaman hazır izolyasiya olunmuş kiçik lövhələr alıb, onları ardıcıl və ya paralel qoşmaqla da öz istədiyiniz kiçik sistemi qura bilərsiniz. Mən ən ucuz sistemi qurmağa çalışdığım üçün birbaşa hücrələri alıb, onlardan panel yığmışam.

Bunun üçün aşağıdakı detallardan istifadə etmişəm:

  • Günəş paneli hücrələri – 100 ədəd 52×19 mm-lik hücrələr (toplam çıxış gücü azı 10 Vatt olmalı): ebay
  • 5 metr hücrələrin elektrodlarını bir-biri ilə lehimləmək üçün lentşəkilli qalaylanmış kabel (eng. tabbin wire): ebay
  • Kanifol (eng. – Flux. Yaxşı olar ki, qələm və ya maye şəkilli): ebay, Makerstore
  • Diod (azı 3 Amperlik): ebay, Makerstore
  • 2 Amperlik çıxışı sazlanabilən gərginlik alçaldıcı (buck converter): ebay, Makerstore
  • Dikt taxta lövhə –  35×35 sm (panellərin yekun düzülüşünə uyğun ölçüdə)
  • dişi USB connector (Type A Female)
  • Kabellər
  • Kağız, skoç, izolyator lent
  • Paneli üzləmək üçün klyok və ya günəş paneli üçün EVA laminasiya klyoku
  • DC Konnektorlar (elədə vacib deyil): Makerstore.
  • Qeyd: Günəş paneli üçün hazır dəstlər də satılır, qiymətcə sərfəli olanını tapıb ala bilərsiniz.

Lazım olacaq alətlər isə bunlardır:

  • Multimetr
  • Lehimləyici və qalay
  • Tapança kley
  • Ülgüc
  • Qısqac kəlbətin

Məndə olan bu 52×19 mm ölçüdəki 100 ədəd günəş panelini ebay-da auiksonda normal satış qiymətindən qismən ucuz əldə etmişdim. Əgər səbirsiz insansınızsa onda bu ölçülü hücrələrdən uzaq durun. 78×26 mm və daha böyük ölçülü panellərlə işləmək daha rahat olar.

Şəkil 3. 100 əd. 52×19 mm-lik hücrə

Bu panellər polikristallik hücrələr addlanır. Rəngləri açıq göy olur, monokristallik günəş panelləri biraz qiymətcə baha olur və rəngləri daha tünd olduğundan rahat ayırd etmək olur. Monokristallik panellərin üstünlüyü günəş enerjisini elektrik enerjisinə daha effektiv çevirməsidir (17-21 %). Polikristallik panellərin effektivliyi təxminən 16-18% arasında dəyişir. Hər bir hücrənin üstündə işığın (fotonların) qarşısını minimal dərəcədə almaq üçün nazik tel şəkilli – (katod) elektrodu, altında isə bütöv lövhəşəkilli + (anod) elektrodu yerləşir. Bu hücrənin hər birinin maksimal çıxış gücü (ideal şərait olsa) 0.14 Vt-dır  (0.5 V, 280 mA). Belə ki, 100 dənəsini bir-birinə qoşsaq 14 Vt maksimal çıxış almış olacıq, amma realda itkiləri, ideal olmayan hava və temperatur şəraitini, kabelin müqavimətini, çevrilmə zamanı olan itkiləri də nəzərə alsaq bu göstəricin praktiki maksimumu 10-12 Vt arasında olacaq.

Şəkil 4. 0.14 Vt, 0.5 V-luq hücrə

Şəkil 4. 0.14 Vt, 0.5 V-luq hücrə

Şəkil 5. Hücrələrin arxa görünüşü (+ terminalı)

Şəkil 5. Hücrələrin arxa görünüşü (+ terminalı)

Yarımkeçirici materialdan hazırlanan günəş panelləri struktur baxımından diodla bənzərdi. Yəni əgər biz bir neçə diodu (və ya LEDi) paralel qoşsaq və günəş şüaları altına tutsaq müəyyən qədər elektrik enerjisi hasil etmiş olarıq. Günəş panellərinin iş prinsipini daha dərindən öyrənmək istəsəniz bu videoya baxmağınızı məsləhət görürəm.

Şəkil 6. LED-lər də işıq enerjisini elektrik enerisinə çevirə bilir

Baza fizika dərslərindən xatırlayırsınızsa (xatırlamırsınızsa gəlin birdə yada salaq) batareyaları ardıcıl  qoşduqca gərginlik toplanır (cərəyan olduğu kimi qalır), paralel qoşduqda isə cərəyanlar toplanır (bu dəfə gərginlik olduğu kimi qalacaq). Günəş paneli hücrələrini də qoşarkən bunu nəzərə alıb, sizə nə qədər çıxış gərginliyi lazımdırsa hücrələri buna uyğun kombinasiya ilə qoşmaq lazımdır. Məsələn sizə 12V lazımdırsa, onda azı 24 belə modlu ardıcıl qoşmalısınız.

solar-parallel

Şəkil 7. Paralel qoşulma

solar-series

Şəkil 8. Ardıcıl qoşulma

Mən 5V-luq yükləmə sistemi yığmaq istədiyimdən 10 hücrəni ardıcıl qoşsam 5V alaram, daha sonra yerdə qalan bütün panellərdən də belə ardıcıl qoşulmuş 10-luq dəstlər hazırlayıb, hamsını paralel qoşsam çıxışı 5V, 2.8 A olan sistem almış olarıq, eləmi? Bəli alarıq, amma əgər çıxışa multimetrdən başqa heç nə qoşulmasa.

Günəş panellərinin belə bir xüsusiyyəti var, deməli panelin çıxışına heç bir yük qoşulmadıqda verdiyi gərginlik maksimal çıxış gərginliyi adlanır.  Çıxışa yük qoşulan kimi gərginlik aşağı düşür. 2.8A maksimum cərəyan şiddətinə çıxışdakı yükün müqaviməti hədsiz kiçik olduqda (yəni çıxışı qısa qapasaq) çatmış olarıq. Aşağıdakı qrafikdə bu daha aydın verilib. Gördüyünüz kimi cərəyan artdıqca (göy rəngli xətti X oxunda 40V-dan başlayıb yuxarı izləyin) panelin verdiyi gərginlik (X oxu) azalır. Panel öz maksimal çıxış gücünə (qırmızı xətt) cərəyan şiddəti maksimal göstəricidən təxminən 10-15% az olduqda çatır (bu nümunədə 32 V). Belə olduqda bizim panelin çıxışı 5V yox, hardasa 4.5V və ya az olacaq, bu isə smartfon yükləmək üçün uyğun münasib gərginlik deyil. Smartfon və ya digər 5 V-la doldurulan cihazlar ilk qoşulduqda çox yüksək cərəyan sərf edirlər, daha sonra dolmağa az qaldıqda isə bu cərəyan azalır, bu isə günəş paneli çıxışında qeyri stabil gərginliyə səbəb olacaq.

solar_panel_power

Şəkil 9. Günəş panelinin çıxış xarakteristikası (İ-V əyrisi). Mənbə Linear Technology  (şəklə klikləyin)

Daha yaxşı düzülüş bu olar ki, panelin gərginliyi bizə lazım olan çıxış gərginliyindən azı 2 dəfə çox olsun və gərginlik çevirici requlyator istifadə edib günəş panelinin verdiyi qeyri-stabil gərginliyi təmiz 5V-a endirək. Enerji itkisini azaltmaq üçün impulsu çevirici istifadə etməliyik, çünki xətti gərginlik çeviricilərin (məs. L7805) səmərəliliyi cərəyan şiddəti artıqca 30-40 %-ə qədər enə bilir. İmpulsu gərginlik çeviricidə isə bu göstərici 80-95 % arasında dəyişir (səmərəliliyi – eng. efficiency, çıxış gücünün giriş gücünə olan faiz nisbəti).

Bir neçə düzülüş ideyasından sonra yekun panel üçün aşağıdakı düzülüş ardıcıllığı ilə hazırlamağı qərara aldım. Diaqrama baxmağa sol-aşağı küncdən başlayaq. Görürük ki, 5 ədəd hücrə ümumi elektrodlar vasitəsilə paralel qoşulub, yəni  gərginlik 0.5V qalacaq. Onun üstdəki 5-lik də eyni qayda ilə paralel qoşulub, lakin nəzər yetirin bu iki 5-lik dəstindən altdakı dəstin + terminalı üstdəki 5-liyin terminalına qoşulub, eynilə batareyaları qoşduğumuz kimi. Sonda 18 dənə belə ardıcıl qoçulmuş panel alınır (18 ədəd 0.5V-luq ardıcıl qoşulduqda 9V çıxış). Soruşa bilərsiniz ki, bəs hücrə sayı 100 idi, qalan 10-a nə oldu. Məqalənin əvvlində qeyd etmişdim axı hücrələr həssas olur, tez sınır. Odur ki, o qalan 10 hücrənin çoxu artıq 1-dən çox hissələrə bölünüb, heç 19-cu 5-liyi düzəltməyə də kifayət etmədi. Həm belə kvadratik düzülüşlü daha yaxşı alındı (təsəlli).

Günəş paneli hücrələrinin düzülüşü, 18 ədəd ardıcıl düzülmüş 5-lik paralel dəst (5x18).

Şəkil 10. Günəş paneli hücrələrinin düzülüşü, 18 ədəd ardıcıl düzülmüş 5-lik paralel dəst (5×18).

Şəkildə panelin hazırlanması rahat görsənir, görək realda necə. İlk addım hücrələri 5-lik qruplara bölüb, lent kabellə paralel qoşmaqdır. Bunun üçün yumşaq bir səth üzərində (məndə karton kağızdı) hücrələri kağız skoçla eyni xətt üzrə yapışdırıram.

Şəkil 11. Hücrələrin 5-lik qruplarla lehimlənməsi

Şəkil 11. Hücrələrin 5-lik qruplarla düzülüşü

Şəkil 12. Qalaylı lent kabel

Şəkil 12. Qalaylı lent kabel

Qalaylı lentşəkilli kabelin hücrələrə lehimlənməsi biraz praktika tələb edir. Ona görə 1-2 günəş paneli zay olsa heyfslənməyin. Məndə beləsi çox olub. Bu kabelin lehimləmək üçün hücrələrin elektrodlarına cüzi miqdarda maye kanifol vurmaq lazımdır ki, daha tez yapışsın. Əgər maye kanifolunuz yoxdursa, əvəzində tərkibində kanifol olan qalay məftili ilə də lehimləmə apara bilərsiniz.  Bu məftilə ümumiyyətlə pul xərcləmək istəmirsinizsə onda Ethernet kabelinin içindəki mis simlərdən də istifadə edə bilərsiniz.

Şəkil 13. 5-lik hücrələrin + terminallarının lehimlənməsi

Şəkil 13. 5-lik hücrələrin + terminallarının lehimlənməsi

Şəkil 14. Hücrələrin mənfi terminallarının lehimlənməsi

Əgər bu addım sizə çətin gəldisə aşağıdakı videoda bunu əyani şəkildə görə bilərsiniz.

Bu cür 18 ədəd 5-lik hücrələr hazırladıqdan sonra növbəti addım onları ardıcıl qoşmaqdı. Şəkil 10-dakı düzülüşə uyğun olaraq sütunları hazırlayırıq.

Şəkil 15. 3 ardıcıl qoşulmuş 5-lik qrup

Gördüyünüz kimi, hər biri 1.5V istehsal etməli olan hücrələr toplusu stolüstü işıq altında 1 V istehsal edə bilir, lakin bu göstərici günəş işığı altında bizə lazım olandan biraz da artıq olur.

Şəkil 16. Hücrə sütunlarının tamamlanmış halı

Şəkil 16. Hücrə sütunlarının tamamlanmış halı

Şəkil 16-da hücrələrin tamamlanmış halını və gün işığı altında ilk test nəticələrini görə bilərsiniz. Hər bir sütunun altında kiçik əl yazma ilə nəticələr yazılıb. Burdan belə görünür ki, 6 sütun ardıcl qoşulsa 9.7 V gərginlik verəcək. Görək. İndi isə panelləri taxta lövhə üzərinə yığıb, ardıcıl qoşaq.

Şəkil 17. 35 x 35 sm^2 taxta lövhə

Şəkil 17. 35 x 35 sm^2 taxta lövhə

Lövhə üzərində hücrələri səliqə ilə yığıb, kiçik qalay lent kabeliylə arcılıq qoşuruq. Burda diqqətli olun ki, saymağa soldan başlasaq 2, 4 və 6 nömrəli sütunlar tərsinə çevirməliyik (Şəkil 10-dakı düzülüşə diqqtlə baxın, ilanvari düzülüş).

Şəkil 17. Hücrələrin lövhə üzərində yığılması

Şəkil 18. Hücrələrin lövhə üzərində ardıcıl qoşulması

Lehimləməni apardıqdan sonra + və – terminallara polyarlıqlarına uyğun qırmızı və qara kabellər qoşub, çıxış gərginliyini stolüstü lampa altında test edirik.

Şəkil 19. Panelin ilkin testi

Şəkil 19. Panelin ilkin testi

Günəş panellərinin qoşulmasında panellərdən sonra gələn ən vacib elementlərdən biri çıxışa qoşulmalı qoruyucu dioddur. Qaranlıq düşəndə günəş panelləri özlərini çox aşağı müqavimətli rezistor kimi apara və sizin yükləmək istədiyiniz batareyadan geriyə özlərinə cərəyan çəkə bilərlər. Bu isə yaxşı halda enerji itkisinə, pis halda isə xoşagəlməz fəsadlara səbəb ola bilər. Qoruyucu diod burda özünü klapan kimi aparır və cərəyanın yalnız paneldən batareyaya (biristiqamətli) axmasını təmin edir.

Şəkil 20. Qoruyucu diodun müsbət xəttə əlavə olunması

Şəkil 20. Qoruyucu diodun müsbət xəttə əlavə olunması

Qoruyucu diodu da əlavə etdikdən sonra bu günəş panelini bir enerji mənbəyi kimi istifadə edə bilərik. Növbəti addımda isə çıxışa 5V DC-DC gərginlik alçaldıcı requlyator qoyuruq ki, təmiz 5V çıxış əldə edək. Requlyatorun çıxışına da köhnə kompüterdən sökdüyüm qoşa USB port kabelini əlavə edirəm ki, smartfon və digər avadanlıqları rahat qoşub yükləyə bilim.

Şəkil 21. Gərginlik requlyatoru və USB port konnektorunun əlavə olunması

Şəkil 21. Gərginlik requlyatoru və USB port konnektorunun əlavə olunması

Günəş düşən bir yer tapıb paneli test etmək vaxtıdı.

Şəkil 22. Panelin testi

Şəkil 22. Panelin testi

Çıxışa ilk olaraq əvvəlki məqalədə köhnə notbuk batareyasından hazırladığım qida bankını qoşub, yoxlayıram.

Şəkil 23. Qida bankının doldurulması

Şəkil 23. Qida bankının doldurulması

USB konnektora həmçinin USB qida analizi aparan modul da qoşmuşam ki, cərəyan və gərginliyə vizual nəzarət edə bilim.

İlkin nəticələr

USB qida analizi modulunun sol-yuxarı göstəricisi gərginliyi (V), sol-aşağı isə cərəyanı (A) göstərir. Gördüyünüz kimi panel otaq şəraitində pəncərədən düşən günəşlə təxminən 3.5 Vt enerji hasil edir.

Şəkil 24. USB qida analiz modulunun ölçmə nəticəsi

Şəkil 24. USB qida analiz modulunun ölçmə nəticəsi

Maksimal çıxış gücü ölçməsi aparmaq üçün gələn yayı gözləməli olacam :). İlin bu vaxtı hava günəşli və aydın olanda panel bayırda 7-8 Vt istehsal edə bilir.

Son olaraq bu panelin üzünə nazik şəffaf plastik üzlük çəkib və hazırda onu evimin pəncərəsinə quraşdırmışam. USB qida bankı isə modula daim qoşulu qalır. Gün çıxanda və panelin gərginliyi 4.5 V-dan yuxarı qalxdıqda qida bankı avtomatik işə düşür və dolmağa başlayır.  Gün ərzində mən evdə olmayanda müəyyən qədər dolan qida bankı ilə axşam lazımi cihazları dolura bilirəm.  Nə vaxtsa işıqlar sönəndə bu çox faydalı ola bilər.

Növbəti məqalələrimizdə alternativ enerji mövzusuna yenidən toxunacam. Bu mövzu barədə sualınız və ya müzakirə etmək istədiyiniz məsələlər olsa istər burda şərh kimi qeyd edin, istərsə də bizim Facebook qrupumuzda bölüşə bilərsiniz. Hələliksə bu qədər.

P.S. Hücrələrdən geriyə qalanlar. Bu ürəkağrıdıcı mənzərəyə sizdə şahid olun…

Şəkil 25. Sınmış hücrələr

Şəkil 25. Sınmış hücrələr

PaylaşShare on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+Email this to someonePin on PinterestShare on RedditShare on TumblrDigg this

Comments

comments

You may also like...

Rəy bildir